Organizacja dnia naboru: uczciwy wybór bez chaosu
Dzień naboru jest dla zawodników stresujący, a dla trenerów zdradliwy: w dwie godziny decydujesz o czyimś sezonie. Bez planu wybierasz na przeczucie i ostatnie dziesięć minut. Z dobrym programem, wcześniej ustalonymi kryteriami i uczciwą komunikacją staje się to dniem, na który nawet odrzuceni patrzą z dobrym uczuciem.
Zacznij od kryteriów, nie od ćwiczeń
Największy błąd: najpierw wymyślić fajny program, a potem patrzeć, kto się wyróżni. Odwróć to. Ustal wcześniej, czego szukasz — na przykład: stabilność przyjęcia, uderzenie atakujące, zwinność, trenowalność i zachowanie w drużynie — i nadaj każdemu kryterium wagę. U dzieci i młodzieży potencjał rozwojowy waży więcej niż obecny wzrost; u seniorów pytanie, jakich pozycji potrzebuje twój skład, liczy się co najmniej tak samo jak jakość indywidualna. Dwunastu dobrych przyjmujących nie tworzy drużyny, jakkolwiek dobrzy są z osobna.
Przygotowanie: logistyka, która robi lub psuje dzień
Wyślij zaproszenie co najmniej dwa tygodnie wcześniej, z: datą i godzinami, co zawodnicy zabierają (obuwie halowe, nakolanniki, woda), jak długo trwa dzień i — ważne — kiedy i jak usłyszą wynik. Niepewność co do procesu daje więcej stresu niż sam nabór. Załatw na sam dzień: ponumerowane znaczniki, drugą połowę hali lub jasny plan czasowy, gdy grupa jest duża, dość piłek (minimum jedna na dwóch zawodników) i jedną osobę, która niczego nie ocenia, tylko organizuje — pilnuje czasów, przesuwa grupy, opatruje kontuzje. Oceniający muszą patrzeć, nie gwizdać, mierzyć czas i pocieszać naraz.
Program: trzy bloki po 30-40 minut
- Technika w małych grupach. Formy przyjęcia, zagrywki i ataku z wieloma kontaktami z piłką na zawodnika. Tu widzisz poziom i technikę.
- Formy gry. 3 na 3 i 4 na 4 na małym boisku. Tu widzisz rozumienie gry, komunikację i to, jak ktoś reaguje na błąd — często ważniejsze niż najpiękniejszy atak.
- Sześć na sześć. Krótko, ze zmiennymi drużynami, żeby nikt nie utknął przy słabych współgraczach.
Mieszaj grupy świadomie: kto cały dzień stoi z silnymi zawodnikami, wydaje się automatycznie lepszy. I niech zawodnicy noszą znacznik z numerem — ocena po imieniu nie uda się przy trzydziestu nieznajomych. Zaplanuj wreszcie świadomie krótką przerwę między blokiem drugim a trzecim: tam mimochodem zobaczysz też coś cennego, mianowicie kto sprząta piłki, kto zagaduje nowe twarze, a kto siedzi tylko z telefonem.
Wiele oczu, osobne listy
Nigdy nie oceniaj sam. Dwóch lub trzech oceniających, którzy niezależnie punktują i dopiero potem porównują, wyciąga osobiste upodobania. Trzymaj punktowanie prosto: na kryterium ocena od 1 do 5, plus miejsce na jedną swobodną uwagę na zawodnika — więcej szczegółu spowalnia i mało dodaje. Ustalcie, że każdy notuje na blok, nie dopiero na koniec — pierwsze wrażenie z 19:00 o 21:00 zniknęło. Kto obserwacje na zawodnika zapisuje od razu cyfrowo, na przykład jako notatkę w profilu zawodnika w aplikacji takiej jak Koach, ma przy omawianiu i przy rekomendacjach dalszej ścieżki wszystko podbudowane pod ręką.
Wynik: szybko, osobiście i z uzasadnieniem
Komunikuj w ciągu tygodnia i nigdy przez gołą listę na stronie. Kto odpada, zasługuje co najmniej na osobistą wiadomość z jednym mocnym punktem, jednym punktem rozwojowym i konkretną alternatywą (druga drużyna, członek treningowy). Kto wchodzi, słyszy też swoją rolę: „jesteś wybrany jako drugi rozgrywający" zapobiega rozczarowaniu w październiku. Przy naborach dziecięcych komunikujesz przez rodziców i dziecko: krótka, ciepła wiadomość do samego zawodnika, z faktycznym uzasadnieniem i alternatywą dla rodziców. I ustalcie w klubie, kto dzwoni przy sprzeciwach — nic nie jest bardziej nieprzyjemne niż trzej oceniający, z których każdy opowiada inną historię. Przy przypadkach spornych pomyśl o zawodnikach z użyteczną drugą pozycją — elastyczność w długim sezonie często wygrywa z czystą klasą.
Po dniu: od listy do drużyny
Dzień naboru nie kończy się na wyniku. Zaplanuj w ciągu dwóch tygodni pierwszy moment drużynowy z nową grupą — przedstawienie się, oczekiwania, pierwsze ustalenia — żeby „wybrani" szybko stali się drużyną. Zachowaj formularze oceny co najmniej do przerwy zimowej: jeśli zawodnik lub rodzic później zapyta, czemu wybór wypadł tak, chcesz móc pokazać, że patrzono poważnie i według stałych kryteriów. I zewaluuj też sam dzień z współoceniającymi: czy kryteria się zgadzały, czy program był dość rozróżniający, co zrobimy inaczej za rok? Dzień naboru jest jak drużyna — staje się co roku lepszy, jeśli poważnie go ewaluujesz.
Wskazówka: zaproś przypadki sporne na dwa zwykłe treningi, zanim ostatecznie zdecydujesz. Jeden wieczór mówi coś o formie; dwa treningi mówią coś o trenowalności — a to zabierasz przez cały sezon.
Częste pytania
Ilu zawodników zaprosić na dzień naboru?
Maksymalnie dwukrotność liczby miejsc, które masz do obsadzenia, i nie więcej, niż da się z oceniającymi poważnie obejrzeć. Przy więcej niż dwudziestu uczestnikach lepiej zaplanuj dwa osobne momenty niż jeden chaotyczny wieczór.
Czy istniejący członkowie drużyny też mają brać udział?
Tak — nabór, w którym stare kadry są automatycznie bezpieczne, to nie nabór. Zakomunikuj to wcześniej uczciwie. W praktyce dzień zwykle potwierdza to, co już wiedziałeś, i to właśnie czyni twoje wybory wyjaśnialnymi.
Co, jeśli dwaj zawodnicy są dokładnie równie dobrzy?
Wybieraj na to, czego potrzebuje twój skład: pozycja, budowa wiekowa, zaangażowanie treningowe i zachowanie wobec współgraczy. Waży to też równo, to wygrywa zawodnik z największym potencjałem rozwojowym — ten za pół roku nie jest już równie dobry, lecz lepszy.
