Dobór ćwiczeń na trening: najpierw cel, potem kto przyjdzie
Krótka odpowiedź
Dobór ćwiczeń na trening idzie najszybciej w stałej kolejności: najpierw cel wieczoru, potem frekwencja, boiska i piłki, a dopiero na końcu urozmaicenie względem poprzednich tygodni. Wybierz jedno główne ćwiczenie, które trenuje cel, i resztę treningu zbuduj wokół niego.
Dobór ćwiczeń na trening zabiera więcej czasu, niż trzeba, gdy zaczynasz od listy ćwiczeń zamiast od pytania, czego twoja drużyna ma się nauczyć. Tu znajdziesz kolejność, której możesz używać co tydzień, i sposób, w jaki od wersji 3.1 wybierasz szybciej w Koach.
Jak dobrać ćwiczenia na trening?
Nie zaczynaj od ćwiczeń, tylko od trzech pytań, zawsze w tej samej kolejności. Kto tak pracuje, szybko ma plan, który się trzyma, nawet po ciężkim dniu w pracy.
- Co ma dziś wieczorem pójść lepiej? Wybierz jeden główny temat, najlepiej z tego, co widziałeś na ostatnim meczu albo treningu: przyjęcie pod presją, asekuracja za własnym atakiem, zagrywka w wyznaczoną strefę. Każde ćwiczenie, które potem wybierzesz, trenuje ten temat albo przygotowuje do niego zawodników.
- Kogo i co masz? Policz, ilu zawodników przyjdzie, ile masz boisk i piłek i ile minut. Ćwiczenie w trójkach działa przy dwunastu zawodnikach tylko wtedy, gdy masz cztery stanowiska i dość piłek. Inaczej ośmiu stoi i czeka.
- Co robiłeś ostatnio? Zajrzyj do dwóch, trzech ostatnich planów. Zostaw to, co działa jako rutyna, na przykład stałą formę rozgrzewki z piłką, a w pozostałych ćwiczeniach zmieniaj formę zamiast tematu.
Typowa linia jednego wieczoru prowadzi od prostych i przewidywalnych form do sytuacji meczowych, a na końcu jest gra, w której temat wraca. Jak podzielić wieczór na bloki, opisujemy w artykule o budowie treningu w blokach, a całą drogę od przygotowania po ocenę w artykule o tym, jak prowadzić trening siatkówki.
Co widzisz i jakie ćwiczenie wtedy wybierasz
Cel zwykle wynika z tego, co nie wyszło. Kilka znajomych sytuacji z wyborem, który często do nich pasuje:
| Co widzisz | Co wybierasz |
|---|---|
| Zawodnicy długo czekają na swoją kolej | Ćwiczenie w parach albo trójkach na kilku stanowiskach jednocześnie |
| Temat wychodzi w ćwiczeniu, ale nie w meczu | Gra, w której punkty liczą się tylko wtedy, gdy temat się uda |
| Wszyscy znają ćwiczenie i się wyłączają | Ten sam temat w innej formie albo jedna dodatkowa zasada |
| Przychodzi dużo mniej osób, niż planowałeś | Forma na pół boiska albo ćwiczenie, które działa w szóstkę |
Dobór ćwiczeń, gdy nie wiesz, kto przyjdzie
Frekwencja się zmienia, zwłaszcza w młodzieży i w tygodniach wokół wakacji i ferii. Dlatego wybieraj najlepiej ćwiczenia, które się skalują: forma w trójkach działa przy dziewięciu zawodnikach w trzech grupach i przy dwunastu w czterech. Przy głównym ćwiczeniu od razu zastanów się, co zrobisz z nieparzystą liczbą, na przykład jeden zawodnik podrzuca piłki albo po każdej kolejce wszyscy się przesuwają.
Liczba zawodników, którą widzisz na rysunku ćwiczenia, to zwykle jedna grupa, a nie cała drużyna. Sprawdzaj więc nie tylko, czy liczba pasuje, ale też, czy masz dość miejsca i piłek dla tylu grup, ilu potrzebujesz.
Jak nie robić co tydzień tego samego?
Powtarzanie nie jest błędem: temat opanowuje się dopiero wtedy, gdy robi się go często. Zawodników wyłącza dokładnie ta sama forma, tydzień po tygodniu. Dlatego za każdym razem zmieniaj jedną rzecz: miejsce, z którego przychodzi piłka, podrzut zamiast ataku, sposób liczenia punktów, limit czasu albo mniejszy cel. Temat zostaje, forma się przesuwa. Dlaczego ta zmienność działa i kiedy lepiej po prostu powtarzać, przeczytasz w artykule o uczeniu się różnicowym.
Dobór ćwiczeń na trening w Koach
W Koach planujesz trening w szczegółach treningu, w sekcji Plan. Przyciskiem + Ćwiczenie otwierasz okno Dodaj ćwiczenie, z polem wyszukiwania i przyciskami kategorii.
Od listopada 2026, od wersji 3.1, to okno pomaga ci przy trzech pytaniach z początku artykułu:
- Ostatnio używane. Na górze jest rząd ośmiu ćwiczeń z treningów twojej drużyny, od najnowszej daty treningu, każde ćwiczenie tylko raz. Liczą się też treningi, które zaplanowałeś z wyprzedzeniem. Tak jednym spojrzeniem widzisz, co robiłeś w ostatnich tygodniach albo co już przygotowałeś. Ten rząd jest widoczny tylko wtedy, gdy nie szukasz i nie filtrujesz.
- Już w planie. Ćwiczenie, które jest już w tym treningu, dostaje taki znacznik. Nadal możesz je wybrać, na przykład gdy chcesz tę samą formę przyjęcia na początku i na końcu.
- Liczba zawodników. Przy każdym ćwiczeniu obok ikonki ludzika widać, ilu zawodników jest na rysunku. Własne ćwiczenie bez zawodników na rysunku nie ma liczby.
- Pasuje do. Pierwszy przycisk, na przykład Pasuje do 8, liczy osoby zapisane na ten trening plus twoich gości. Jeśli jeszcze nikt nie potwierdził, Koach liczy twoją kadrę bez zawodników oznaczonych jako Nieaktywny i bez tych, którzy już odmówili, plus gości. Gdy dotkniesz tego przycisku, widzisz tylko ćwiczenia dla takiej liczby zawodników albo mniejszej. Ćwiczenia bez liczby zostają na liście.
Dotknięcie nazwy albo małego boiska otwiera ćwiczenie, z boiskiem i wszystkimi fazami. Jeśli pasuje, Wybierz do tego planu dodaje je do twojego wyboru i wracasz do listy. Plusem obok ćwiczenia wybierasz od razu. Tak wybierasz kilka po kolei; na dole widzisz wtedy na przykład Dodaj 3 ćwiczenia, a wszystkie trafiają do planu za jednym razem. Jakie ćwiczenia są w aplikacji i jak w przeglądzie ćwiczeń sortujesz je według tego, kto jest dziś na sali, opisujemy w artykule o gotowych ćwiczeniach w aplikacji.
Jeśli nie widzisz nowego rzędu i przycisku, zaktualizuj aplikację w App Store albo Google Play.
14 dni za darmo, bez karty kredytowej. Złóż dziś wieczorem kolejny trening i na sali sprawdź, czy ćwiczenia pasują do tych, którzy przyszli.
Zaplanuj trening w KoachCzego nie zdecyduje za ciebie okno wyboru
Koach nie układa za ciebie treningu: które ćwiczenie najlepiej trenuje temat wieczoru, wybierasz sam. Pasuje do patrzy tylko na liczbę zawodników na rysunku, nie na twoje boiska, piłki ani poziom grupy. Ćwiczenie dla czterech zawodników pasuje więc też do dwunastu, jeśli masz trzy stanowiska. Używaj tego przycisku przede wszystkim w wieczory z małą liczbą zawodników, żeby odfiltrować ćwiczenia, których i tak nie zrealizujesz.
Gdy plan jest gotowy, na sali przechodzisz przez niego ćwiczenie po ćwiczeniu: opisujemy to w artykule o planie treningu w telefonie. Ile Koach kosztuje po 14 darmowych dniach, zobaczysz na stronie z cennikiem.
Najpierw wybierz główne ćwiczenie. Jako pierwsze wstaw do planu ćwiczenie, które najmocniej trenuje temat wieczoru, a dopiero potem dobierz rozgrzewkę, która do niego prowadzi, i grę, w której temat wraca.
Częste pytania
Ile ćwiczeń zmieścić w jednym treningu?
To zależy od czasu i celu. Typowy podział przy półtorej godziny to rozgrzewka, dwa albo trzy ćwiczenia wokół jednego tematu i gra na końcu. Mniej ćwiczeń z większą liczbą powtórzeń daje często więcej niż wiele krótkich ćwiczeń, bo zawodnicy nie muszą co chwilę słuchać nowych wyjaśnień.
Co zrobić, gdy przychodzi dużo mniej zawodników, niż planowałeś?
Zostaw temat i zmień formę. Ćwiczenie w trójkach robisz w mniejszej liczbie grup, gra sześciu na sześciu staje się grą trzech na trzech na pół boiska. W Koach przycisk Pasuje do pokazuje tylko ćwiczenia dla co najwyżej takiej liczby zawodników, jaka przyjdzie, więc szybko znajdziesz zastępstwo.
Czy można co tydzień robić to samo ćwiczenie?
Tak, przy stałych rutynach, takich jak forma rozgrzewki z piłką albo ćwiczenie przyjęcia, powtarzanie jest wręcz dobre: zawodnicy wiedzą, co robić, a ty nie tracisz czasu na tłumaczenie. Zmieniaj jednak regularnie jeden element, na przykład sposób podania piłki albo liczenie punktów, żeby zawodnicy byli czujni, a wyuczona rzecz wychodziła też w innej sytuacji.
Dlaczego przy niektórych ćwiczeniach nie ma liczby zawodników?
Liczba pochodzi z rysunku ćwiczenia: to największa liczba zawodników, która stoi na boisku w którejś z faz. Własne ćwiczenie, w którym nie narysowałeś zawodników, nie ma więc liczby. Takie ćwiczenie nie znika też z listy, gdy włączysz przycisk Pasuje do.
Zaplanuj kolejny trening w Koach
14 dni za darmo, bez karty kredytowej. Wybieraj ćwiczenia pasujące do tych, którzy przyjdą.
Zacznij z KoachAlbo najpierw sprawdź, co potrafi aplikacja do siatkówki dla trenerów.


