Rodzaje błędów w siatkówce: zobacz, gdzie oddajesz punkty

Które rodzaje błędów w siatkówce kosztują twoją drużynę najwięcej punktów? Odpowiedź rzadko leży tam, gdzie podpowiada przeczucie. Poniżej znajdziesz rodzaje błędów po kolei, różnicę między błędem wymuszonym a niewymuszonym, przykład z jednego seta i sposób zapisywania błędów bez gubienia akcji.

Jakie są rodzaje błędów w siatkówce?

Każda akcja kończy się punktem. Jeśli ten punkt trafia do rywala, są dwie możliwości: rywal zagrał dobrą akcję albo wy popełniliście błąd. Te błędy mieszczą się w kilku rodzajach. Najlepiej sprawdza się podział według momentu w akcji, bo od razu widzisz, co trzeba trenować.

• Błąd zagrywki. Zagrywka ląduje w siatce albo na aucie, albo zagrywający nadepnie linię końcową. To jedyny punkt, który oddajesz, zanim rywal w ogóle dotknie piłki.
• Złe przyjęcie. Przyjęcie albo obrona odskakuje i piłki nie da się już zagrać. Tu należy też as rywala, jeśli twój przyjmujący dotknął piłki.
• Błąd ataku. Atak idzie na aut, w siatkę albo zostaje zablokowany na waszą stronę. W większości statystyk, także w efektywności ataku, zablokowany atak liczy się jako błąd ataku.
• Błędy siatki i linii. Zawodnik dotyka siatki podczas swojej akcji albo przekracza całą stopą linię środkową.
• Błędy techniczne. Podwójne odbicie, przetrzymana piłka i cztery odbicia. Przepisy i przypadki graniczne opisuje artykuł podwójne odbicie i inne błędy techniczne.
• Błędy ustawienia i rotacji. W momencie zagrywki zawodnicy nie stoją we właściwej kolejności albo zagrywa niewłaściwy zawodnik. Jak tego uniknąć, przeczytasz w artykule zapobieganie błędom ustawienia.
• Za późno. To nie błąd przepisowy, tylko błąd w grze: piłka spada między dwóch zawodników albo nikt nie zdąży do kiwnięcia czy piłki na linię.

Błąd wymuszony czy niewymuszony: na czym polega różnica?

Błąd niewymuszony (po angielsku unforced error) popełniasz bez presji ze strony rywala: błąd zagrywki, łatwa piłka wbita w siatkę, dotknięcie siatki przy piłce, która już przeszła na drugą stronę. Błąd wymuszony wywołuje rywal: przyjęcie, które odskakuje po mocnej zagrywce, atak, który odbija się od dobrego bloku, obrońca, który o ułamek sekundy spóźnia się do mocnego ataku. Ta różnica to nie przepis, tylko ocena trenera, dlatego nie ma jej w żadnym protokole meczowym.

To rozróżnienie ma znaczenie, bo z każdym rodzajem radzisz sobie inaczej. Błędy niewymuszone dotyczą koncentracji, rutyny i wyborów; zmniejszasz je na treningu powtórzeniami i jasnymi ustaleniami. Błędy wymuszone pokazują, w czym rywal jest silniejszy. Wtedy trenujesz technikę pod presją albo akceptujesz je jako cenę gry z mocnym przeciwnikiem.

Jest jeszcze trzeci rodzaj punktu dla rywala: dobra akcja rywala. Mocny atak, którego nikt nie mógł obronić, albo as w linię to nie wasz błąd. Kto mimo to zapisuje go jako błąd, ma dłuższą listę błędów, niż jest w rzeczywistości, i zaczyna trenować nie to, co trzeba.

Przykład: set przegrany 21-25 rozłożony na części

Przegrywasz seta 21-25. Po meczu liczysz 25 punktów rywala:

Szesnaście z 25 punktów to wasze błędy (6 + 3 + 2 + 3 + 1 + 1). Dziesięć z nich było niewymuszonych (6 + 3 + 1): dziesięć punktów, które rywal dostał, nic za nie nie robiąc. Jego dobrych akcji było dziewięć, czyli mniej niż waszych błędów niewymuszonych. A same błędy zagrywki, sześć, to już ponad połowa tych dziesięciu. Lekcja z tego seta nie brzmi więc „rywal był za mocny”, tylko „set przegrała zagrywka”.

Jak zapisywać błędy, nie gubiąc żadnej akcji

Zapisywanie się udaje tylko wtedy, gdy idzie szybko. Przy każdej przegranej akcji wystarczą dwie rzeczy: jaki to był rodzaj błędu i kto go popełnił. Na papierze to kolumna na każdy rodzaj i numer zawodnika w kratce; w aplikacji to dwa dotknięcia. Ustal z góry trzy rzeczy, żeby każdy mecz był liczony tak samo:

1. Zablokowany atak to błąd ataku atakującego, tak samo jak w efektywności ataku.
2. As rywala to złe przyjęcie zawodnika, który dotknął piłki. Jeśli nikt jej nie dotknął, bo spadła nie do obrony na linię, to dobra akcja rywala.
3. Gdy masz wątpliwości, nie zapisuj błędu. Punkt bez przyczyny jest lepszy niż zła przyczyna; inaczej twoja największa strata przestanie się zgadzać.

Błędy rywala zapisujesz osobno: należą do waszych punktów, a nie do waszych strat. Jak i dlaczego, przeczytasz w artykule osobna rejestracja błędów przeciwnika.

Błędy w Koach: panel Skąd punkt rywala?

W Koach punkt rywala zapisujesz jednym dotknięciem dużego przycisku z jego nazwą. Punkt od razu pojawia się na tablicy; potem wysuwa się panel Skąd punkt rywala?. W trybie Prosty znajdziesz w nim:

• Dobra akcja rywala: punkt się liczy, bez waszego błędu.
• Błąd zagrywki, z imieniem twojego zagrywającego na przycisku. Działa tylko wtedy, gdy zagrywaliście wy, i zapisuje błąd od razu.
• Błąd ataku, Złe przyjęcie, Za późno, Siatka lub dotknięcie i Inny błąd. Wybierz rodzaj i pod Kto? dotknij zawodnika. Błąd ataku jest zaznaczony domyślnie, więc przy błędzie ataku wystarczy dotknąć zawodnika.
• Pomiń: punkt zostaje, bez rodzaju błędu. Użyj tego, gdy nie widziałeś, co się stało.

Jeśli mecz prowadzi drugi trener w trybie Ekspert, dochodzą trzy rodzaje: Podwójne odbicie, Cztery odbicia i Błąd ustawienia. W trybie Ekspert każdy kontakt z piłką dostaje ocenę od 0 do 5, a 0 sam zapisuje błąd: przy zagrywce błąd zagrywki, przy przyjęciu złe przyjęcie, przy rozegraniu podwójne odbicie, a przy ataku błąd ataku. Ocena 0 przy bloku lub obronie daje rywalowi punkt bez waszego błędu. Jak działa ten tryb, przeczytasz w artykule scouting własnej drużyny.

Co widzisz po meczu: twoja największa strata

Gdy zakończysz mecz, na ekranie meczu w zakładce Podsumowanie pojawia się jedno zdanie z największą stratą: rodzaj błędu, który powtarzał się najczęściej, i ile to było ze wszystkich waszych błędów. Pod nim są kafelki Punkty, Błędy i Najlepiej punktujący. W zakładce Statystyki jest blok Błędy: dla każdego rodzaju pasek z liczbą, a na górze rodzaj, który kosztował najwięcej punktów. Chipami Set 1, Set 2 i tak dalej zobaczysz błędy w każdym secie, a w zakładce Zawodnicy przy każdym zawodniku jest liczba jego błędów.

Zwróć uwagę na dwie nazwy. To, co w panelu nazywa się Siatka lub dotknięcie i Inny błąd, w statystykach nazywa się Błąd siatki i Inne. A błąd bez zawodnika liczy się do rodzaju, ale do żadnego zawodnika; aplikacja informuje o tym pod blokiem.

Masz to już w trakcie meczu. Ekran przerwy na żądanie pokazuje Najwięcej błędów z rodzajem i liczbą, a w przerwie między setami widzisz błędy z seta według rodzaju. Jeśli jeden rodzaj oddał więcej punktów, niż dał twój najlepszy typ punktów, pierwsze zdanie mówi to od razu, na przykład „Błąd zagrywki · oddane punkty: 6”. Chcesz wiedzieć, czy strata się utrzymuje? W zakładce Mecz w sekcji Rozegrane wybierz Porównaj i zestaw kilka meczów obok siebie: zobaczysz błędy według rodzaju w każdym meczu, a na górze rodzaj, który w tych meczach razem jest największą stratą.

Gdzie na boisku i w której rotacji padają te błędy, przeczytasz w artykule błędy według pozycji. Co znaczą dla każdego zawodnika i kiedy błąd jest inwestycją, opisuje artykuł obciążenie błędami na zawodnika.

Od którego błędu zacząć?

Zacznij od rodzaju, który wraca najczęściej i jest niewymuszony, bo tam najszybciej odzyskasz punkty. Sześć błędów zagrywki na set naprawisz szybciej niż sześć punktów straconych z mocnym atakującym rywala. Dopiero potem patrz na to, kto je popełnia: strata u jednego zawodnika wymaga rozmowy i ukierunkowanego ćwiczenia, a strata rozłożona na całą drużynę wymaga ustalenia dla wszystkich. Nie wyciągaj wniosków z jednego wieczoru. Jak czytać takie liczby, nie dając się zwieść jednemu meczowi, opisuje artykuł jak rozumieć statystyki siatkarskie.

Zapisywanie błędów nie kosztuje w Koach dodatkowej pracy: to drugie dotknięcie po każdym straconym punkcie. Aplikację testujesz 14 dni za darmo, ze wszystkimi funkcjami; ile kosztuje potem, znajdziesz na stronie z cennikiem.

Częste pytania

Czytaj dalej

Obciążenie błędami na zawodnika: ryzyko a zysk Osobna rejestracja błędów przeciwnika Błędy według pozycji w siatkówce: gdzie na boisku coś nie gra?

Zobacz 200 ćwiczeń siatkarskich z animacją Pobierz pełny plan treningowy na 8–28 tygodni