Koach op de iPad: wat een groter scherm verandert

Aan de teltafel ligt vaak al een tablet: voor het digitale wedstrijdformulier, voor de bardienstlijst, voor de club. Je eigen telefoon ligt ernaast, met daarop de stand, de rotatie en je wissels. Twee schermen naast elkaar, en steeds dat ene te klein voor wat je er tijdens een rally op moet aantikken. Vanaf versie 2.1.6 hoeft dat niet meer: Koach draait schermvullend op de iPad.

Wat er veranderd is

De Koach-app stond al in de App Store en was ook altijd al op een iPad te installeren. Alleen draaide hij daar in een iPhone-venster: een smalle kolom in het midden met zwarte balken links en rechts. Bruikbaar, maar niet prettig, en zeker niet als je hem aan de kant van het veld op een standaard zet.

Vanaf versie 2.1.6 is dat voorbij. De app vult het hele scherm van de iPad, in de breedte en in de hoogte. Op Android was dat al het geval: daar draait de app op telefoon en tablet.

Dat is de hele verandering. Het is geen andere versie en geen uitgeklede uitgave: alles wat je op je telefoon kunt, kun je op de iPad. Dezelfde schermen, dezelfde knoppen, dezelfde gegevens. Wat er anders is, is hoeveel ervan tegelijk in beeld past — en dat blijkt in de zaal meer uit te maken dan het klinkt.

Eén app, één account, geen tweede aankoop

Dit is de vraag die het vaakst gesteld wordt, dus het antwoord eerst: er is geen aparte iPad-app. Je zoekt niet naar een andere naam in de App Store en je koopt niets een tweede keer. Het is dezelfde app als op je telefoon, en op de iPad log je in met hetzelfde account.

Daarmee zijn het ook dezelfde gegevens. De aanwezigheid die je thuis op je telefoon invulde, staat zaterdag op de iPad; de wedstrijd die je zaterdag op de iPad speelde, staat zondag op je telefoon. Je hoeft niets over te zetten en niets te kiezen. Voor veel coaches is dat de praktische winst: de iPad in de tas voor de zaal, de telefoon in je zak voor onderweg.

Eén ding werkt bewust niet zo, en het is goed om dat te weten voordat je het probeert: een wedstrijd die je live bijhoudt, houd je op één toestel bij. Begin je op de iPad, dan tel je die wedstrijd op de iPad uit. Wil je dat iemand anders telt, dan machtig je die persoon voor die ene wedstrijd — dat is een aparte instelling en geen kwestie van hetzelfde scherm op een tweede apparaat openen. Zo kan er nooit halverwege een set een stand van het ene toestel over die van het andere heen komen.

Gebruik je een iPad van de club, dan verandert dat niets aan de afspraak: iedereen logt in met zijn eigen account, en wie er inlogt bepaalt welke teams er in beeld komen. Een tweede coach die het van je overneemt, logt jou uit en zichzelf in. Er bestaat geen apart iPad-account en geen toegang die aan het toestel hangt in plaats van aan de persoon.

Het installeren en inloggen zelf gaat precies zoals op een telefoon. Die stappen — de app halen, inloggen, je team openen — staan uitgeschreven in Koach op je iPhone; op een iPad is er niets aan die route anders. Herhaal er vooral niet twee accounts in: één coach, één account, op zoveel toestellen als je wilt.

De webversie op koachvolleyball.com/app blijft gewoon bestaan en werkt in elke browser. Die was lang de omweg voor coaches die met een tablet wilden werken. Vanaf versie 2.1.6 hoeft dat niet meer — dan kun je de app gewoon installeren — maar als je liever in de browser werkt, verandert er niets voor je.

Wat een breed scherm doet met de indeling

De app past zich aan de breedte aan. Dat is geen aparte iPad-indeling, maar hetzelfde principe dat een website gebruikt: is er ruimte, dan komt er meer naast elkaar te staan in plaats van onder elkaar.

Op een telefoon scrol je. Je ziet de stand, je scrolt naar de opstelling, je scrolt terug naar de knoppen. Op een iPad staat het grootste deel daarvan tegelijk in beeld. Dat lijkt luxe tot het moment waarop je tijdens een rally iets wilt aantikken dat net boven de rand hangt en je eerst moet scrollen met een hand die eigenlijk ergens anders mee bezig is.

Je hoeft er niets voor in te stellen. Er is geen schakelaar voor een tabletweergave en geen keuze tussen twee indelingen: de app kijkt naar de breedte die hij krijgt en richt zich daarnaar in. Leg je de iPad anders neer, dan verandert die breedte en schuift de indeling mee. Het enige dat je ervan merkt, is dat er meer tegelijk in beeld staat dan je van je telefoon gewend bent.

Voor drie schermen maakt dat echt verschil: het scorebord, de opstelling en het tactisch bord. Daar gaat de rest van dit artikel over, want dat zijn ook precies de drie momenten waarop je in de zaal staat en niet achter je bureau.

Live tellen met de teltafel ernaast

Tellen tijdens een wedstrijd is vooral een kwestie van niet missen. Een punt, een rotatie, een wissel, een time-out — allemaal kort, allemaal terwijl je ook naar het veld kijkt. Hoe je een wedstrijd van begin tot eind bijhoudt staat in een volleybalwedstrijd live bijhouden; wat een groter scherm daaraan toevoegt, is vooral rust.

De knoppen zijn groter. Dat klinkt als een detail en het is de belangrijkste van de drie. Een puntknop die je met een half oog raakt in plaats van met je duim moet zoeken, scheelt je per set tientallen keren dat je van het veld wegkijkt. En de fout die je daarmee vermijdt is niet "een punt gemist" maar "een punt aan de verkeerde kant gezet", want dat is de correctie die je daarna kost wat je aan het kijken had willen besteden.

Wat er verder mee in beeld past, zijn de setstanden en de opstelling van beide teams. Op een telefoon kies je daar steeds tussen: je kijkt naar de stand, of je kijkt naar wie er waar staat. Naast elkaar hoef je niet te kiezen, en dat helpt vooral op de momenten waarop het tegenzit — bij 18-21 wil je weten welke rotatie eraan komt zonder je stand uit het oog te verliezen.

Daar komt bij dat je de iPad kunt neerzetten. Een telefoon houd je vast; een tablet op een standaard of tegen je tas staat stil op de bank naast je, en je tikt erop zoals je op een scorebord tikt. Dat is dichter bij hoe het aan de teltafel werkt dan bij hoe een telefoon werkt, en het maakt het ook makkelijker om iemand anders mee te laten tellen: je assistent kan meekijken zonder dat hij over je schouder hangt.

Waar het scherm van een tablet zich verder voor leent, is meekijken door de bank. Wisselspelers die zien wat de stand doet en wie er zo in moet, vragen het je niet meer. Wat er allemaal op zo'n bord hoort te staan en hoe het zich verhoudt tot het formulier van de bond, staat in een digitaal scorebord bij volleybal.

Het tactisch bord in de time-out

Dit is de plek waar een groot scherm van gemak naar nut gaat. In een time-out heb je dertig seconden en staan er zes spelers om je heen. Wat je zegt moet in één beeld te vangen zijn, en op een telefoon is dat beeld te klein om met zijn zevenen naar te kijken. Je geeft het dan door, of je wijst met je vinger in de lucht.

Een tablet kun je omdraaien. Het tactisch bord staat er groot op, iedereen ziet dezelfde pijl, en je hoeft niets te herhalen voor degene die achteraan stond. Voor jeugdteams is dat het verschil tussen een uitleg die blijft hangen en een uitleg die één speler heeft gehoord. Wat je op zo'n bord kunt zetten en hoe je het voorbereidt, staat in het tactisch bord voor volleybal.

Twee dingen die in de praktijk helpen. Zet het bord klaar vóór de wedstrijd, niet tijdens de time-out: dertig seconden zijn te kort om nog iets te tekenen. En houd het bij één ding. Een groter scherm verleidt tot meer pijlen, terwijl een time-out nog steeds maar ruimte heeft voor één opdracht.

De opstelling laten zien in plaats van uitleggen

Het opstellingsbord heeft op een tablet een groter veld, en dat verandert wat je ermee doet. Op een telefoon is het een invulscherm: jij zet de zes op hun plek en leest daarna voor wie waar staat. Op een iPad is het iets om naartoe te draaien.

Dat is vooral bruikbaar bij het begin van een set en bij een speler die net binnenkomt. "Jij staat op vier, achter Lieke" is een zin die een vijftienjarige op het verkeerde moment anders uitlegt dan jij bedoelde. Hetzelfde veld met zijn naam erop, één keer laten zien, kost drie seconden en laat geen ruimte voor uitleg.

Hetzelfde geldt voor de servicevolgorde en de rotatie. Die twee blijven voor jeugdspelers het lastigste stuk van de wedstrijd, en ze worden makkelijker als het veld op tafel dezelfde vorm heeft als het veld in de zaal. Een klein veld in een telefoonscherm heeft die vorm ook, maar je moet er met zijn allen dichtbij voor komen; een groot veld hoef je alleen maar neer te leggen.

Wat je in de tas stopt

De eerlijke samenvatting is dat een iPad niets mogelijk maakt wat eerst niet kon. Alles in dit artikel kan op een telefoon, en dat blijft ook zo. Wat verandert is de moeite die het kost op de momenten dat je die moeite niet hebt: tijdens een rally, in een time-out, met zes spelers om je heen.

Heb je al een iPad, dan is er geen reden om hem thuis te laten. Installeer de app, log in met hetzelfde account, en neem hem mee naar de zaal. Ga je er speciaal een aanschaffen, dan is de afweging een andere en hangt hij vooral af van hoe vaak je zelf telt en of je met jeugd werkt.

Wat je ook niet hoeft te doen, is kiezen welk toestel het echte is. Er is geen hoofdtoestel en geen kopie die je achteraf moet bijwerken. Begin je een wedstrijd op de iPad en pak je hem op je telefoon weer op, dan is dat dezelfde wedstrijd, en niet twee die je daarna moet samenvoegen.

Een laatste praktische opmerking: neem je telefoon gewoon mee. Een iPad kan uitvallen, in de kleedkamer liggen of door iemand anders gebruikt worden, en omdat het dezelfde app met hetzelfde account is, pak je de wedstrijd op je telefoon op waar je gebleven was. Dat is geen noodoplossing maar gewoon hoe het werkt.

Veelgestelde vragen

Verder lezen

Starten met Koach: je team in 10 minuten ingericht Koach op iPhone: de app installeren en instellen Je account en gegevens: hoe Koach met privacy omgaat

Bekijk 200 volleybaloefeningen met animatie Download een compleet trainingsplan van 8 tot 28 weken