Oefeningen voor de diagonaal bij volleybal | Koach
Start 14 dagen gratis

Oefeningen voor de diagonaal bij volleybal: vijf vormen

Het korte antwoord

Goede oefeningen voor de diagonaal bij volleybal trainen vijf dingen: aanvallen van rechts op een set van links, de achterveldaanval vanaf positie 1, blokken tegen de buitenaanvaller van de tegenstander, de noodbal als tweede spelverdeler en side-out in de rotaties waarin hij voorin staat.

Oefeningen voor de diagonaal bij volleybal zijn op veel trainingen zeldzaam. De aanvalsrijen staan op links, de partijvorm loopt door en de speler op rechts krijgt vooral hoge ballen. Hier staan vijf oefeningen met tijd, telling en correcties, plus hoe je ziet of ze iets opleveren.

Leestijd: 7 min

Waarom de diagonaal op training zo weinig eigen ballen krijgt

Op een gewone trainingsavond staan de aanvalsrijen bijna altijd op positie 4, waar de spelverdeler naar voren zet. De diagonaal sluit daar aan. Wat hij in de wedstrijd doet, de aanval van rechts en van achteren, het blok tegen hun beste aanvaller en de tweede bal, komt zelden apart aan bod. Wat de rol precies inhoudt, staat in wat de diagonaal doet, en hoe hij verschilt van de buitenaanvaller in buitenaanvaller of diagonaal. Hier gaat het om de oefeningen.

De vijf vormen bouwen op: eerst de aanval van rechts los, dan van achteren, dan het blok, dan de bal die misgaat, en als laatste de wedstrijdvorm. Kies er twee per training. De streefgetallen bij de oefeningen zijn eigen voorbeelden: pas ze aan op het niveau van je team.

Oefening 1: aanval van rechts op een set van links (15 min)

Opstelling: spelverdeler op zijn plek tussen positie 2 en 3, een aangooier op positie 6 die met een boog aangooit alsof het een pass is, de diagonaal start buiten de rechterzijlijn op zijn aanloopplek. Ballen aan de kant, eerst zonder blok.

Verloop: vijftien ballen naar positie 2, op ongeveer een halve meter binnen de antenne. De diagonaal begint zijn aanloop buiten het veld, zodat de bal vóór hem aankomt en niet over zijn hoofd. Voor een rechtshandige speler komt de set van zijn linkerkant en moet de bal voor zijn lichaam langs naar zijn slagarm; laat hem zijn aanloop zo kiezen dat hij de bal voor zijn slagschouder raakt, niet boven zijn hoofd. Een linkshandige diagonaal heeft daar minder last van.

Telling: hoeveel ballen hij op zijn hoogste punt raakt met een gestrekte arm, en hoeveel daarvan in het veld komen. Een voorbeeld van een streefgetal: lukt dat bij tien van de vijftien, voeg dan een blokkeerder toe.

Variant: laat de aangooier een deel van de ballen te ver van het net of te ver naar links gooien, zodat ook de set minder goed wordt. Dat is de bal die een diagonaal in de wedstrijd vaak krijgt. Tel dan alleen of hij de bal gecontroleerd het veld in slaat. De slagrichting, lijn of diagonaal, train je niet hier: die techniek staat in lijn of diagonaal slaan.

In de Koach-bibliotheek zit de backset naar rechts in de oefening Rondje wereld 4-3-2: twee spelers en een trainer, twaalf fasen, waarin de aanvaller achter elkaar vanaf positie 4, 3 en 2 aanvalt.

Oefening 2: de achterveldaanval vanaf positie 1 (15 min)

Staat de spelverdeler voorin, dan staat de diagonaal achterin en heb je maar twee aanvallers aan het net. Een aanval van achteren vanaf positie 1 maakt daar weer drie van. Het reglement staat dat toe zolang de speler bij zijn afzet de aanvalslijn niet raakt of overschrijdt; na de slag mag hij wel in de voorzone landen (regel 13.2.2 van de FIVB-spelregels).

Opstelling: spelverdeler op zijn plek, aangooier op positie 5, de diagonaal start achter in het veld op positie 1. Een speler of trainer staat naast de aanvalslijn en kijkt alleen naar de afzetvoet.

Verloop: twaalf ballen. De spelverdeler zet iets vlakker dan een hoge bal naar een punt ongeveer een meter achter de aanvalslijn, boven positie 1. De diagonaal zet af achter de lijn en slaat door de bal heen naar de diepte.

Telling: een bal telt alleen als de afzet achter de lijn was en de bal in het veld komt. Afzet op of over de lijn is in de wedstrijd een fout en telt hier als nul. Hoe de aanloop en het afzetpunt technisch gaan, staat in de achterveldaanval.

Correctie: wie te dicht bij de lijn afzet, begint zijn aanloop verder naar achteren.

Oefening 3: blokken tegen hun buitenaanvaller (12 min)

Voorin staat de diagonaal op positie 2, tegenover de positie 4 van de tegenstander. Daar komen bij veel teams de meeste ballen. Een diagonaal die niet blokt, laat dat stuk van het net open. Een achterspeler mag niet meedoen aan een blok dat de bal raakt (regel 14.6.2 van dezelfde spelregels), dus deze oefening hoort bij de rotaties waarin hij voorin staat.

Opstelling: aan de overkant twee rijen aanvallers op hun positie 4 met een spelverdeler; aan jouw kant de diagonaal op positie 2 en een middenblokkeerder op positie 3.

Verloop: de middenblokkeerder schuift aan en sluit naast de diagonaal, die de buitenkant van het blok vasthoudt, zodat de lijn dicht is en er geen gat tussen hen zit. Tien aanvallen, dan wissel je de middenblokkeerder. Deze vorm staat als Dubbelblok sluiten in de bibliotheek: twee spelers, zes fasen, met de buitenblokkeerder op positie 2. Begin daarmee zonder aanvallers, zodat het aansluiten eerst klopt.

Telling: turf per tien aanvallen blokpunten en aanrakingen waarna je team de bal nog kon spelen. Een aanraking die de aanval afremt, wint ook rally's.

Variant: na de landing draait de diagonaal open, loopt van het net af en vraagt meteen een set voor zijn eigen aanval. Zo oefen je blok en aanval in één keten, zoals in de wedstrijd.

Oefening 4: de noodbal als tweede spelverdeler (12 min)

Speelt de spelverdeler zelf de eerste bal, dan staat de diagonaal vaak het dichtst bij de plek waar de tweede bal gespeeld moet worden. Hij hoeft geen spelverdeler te worden, maar een hoge, speelbare bal naar positie 4 moet hij kunnen geven.

Opstelling: de trainer staat aan de overkant en slaat of gooit een bal op de spelverdeler, die achterin verdedigt. De diagonaal staat voorin rechts, een buitenaanvaller op positie 4.

Verloop: de spelverdeler verdedigt de bal omhoog richting het midden, de diagonaal roept, komt eronder en zet bovenhands hoog naar positie 4. Is de bal te laag voor bovenhands, dan onderarms hoog. Tien ballen, daarna draait de buitenaanvaller door. Als basis kun je de bibliotheekoefening Out-of-system setten en aanvallen gebruiken: twee spelers, zes fasen, waarin de libero zet; zet de diagonaal daar in de rol van degene die zet.

Telling: de buitenaanvaller geeft elke set een cijfer: 2 is een bal waarop hij vol kon aanlopen, 1 een bal die hij nog over kreeg, 0 een bal waar niets meer van te maken was. Als voorbeeld van een doel: vijftien punten uit tien ballen.

Laat hem roepen voordat hij loopt. De meeste noodballen gaan niet mis op de set, maar op twee spelers die tegelijk komen of allebei blijven staan. Spreek af dat de diagonaal 'ik' roept zodra de spelverdeler de eerste bal raakt, en laat de buitenaanvaller pas daarna zijn aanloop zoeken.

Oefening 5: side-out met de diagonaal voorin (20 min)

Opstelling: zes tegen zes, of je ontvangende zes tegen een rij serveerders. Je begint in een van de drie rotaties waarin de spelverdeler achterin staat en de diagonaal dus voorin.

Verloop: service, pass, set, aanval. Het ontvangende team speelt tien rally's per rotatie en draait dan door naar de volgende rotatie met de diagonaal voorin. De bibliotheek heeft deze vorm als Side-out per rotatie: zeven spelers, zes fasen, met na elke uitgespeelde side-out een rotatie verder.

Regel: een side-out telt dubbel als hij via de diagonaal liep, vóór of van achteren. Zo moet de spelverdeler hem echt zoeken, ook als de pass niet perfect is.

Variant: dezelfde vorm in de drie rotaties met de spelverdeler voorin. Nu staat de diagonaal achterin en is zijn aanval de achterveldaanval uit oefening 2.

Zo past het in een training, en wat het van de benen vraagt

Twee vormen per training, samen zo'n half uur, is genoeg als het elke week terugkomt. Een werkbare verdeling: oefening 1 of 2 in het techniekblok terwijl de buitenaanvallers hun eigen serie doen, oefening 3 in het blokblok met de middens, en oefening 5 als partijvorm aan het eind. Oefening 4 past bij elke verdedigingsvorm. Hoe je zo'n avond opbouwt, lees je in volleybaltraining geven.

Oefening 1, 2 en 3 zijn sprongzware vormen. Zet ze niet allemaal op dezelfde avond, en niet op de dag na een wedstrijd. Houdt een speler klachten aan knie, rug of schouder die na een paar trainingen niet weg zijn, laat het dan beoordelen door een huisarts, sportarts of fysiotherapeut.

Hoe je meet of de diagonaal vooruitgaat

Zijn aantal punten zegt weinig, want hij krijgt de moeilijkste ballen. Kijk naar drie dingen:

Houd je een wedstrijd in Koach bij in de modus Expert, dan geef je elk balcontact een cijfer van 0 tot 5. Na afloop staan bij de Expert-cijfers per aanvaller de pogingen, het rendement en hoe vaak hij scoorde na een pass van 4 of 5 en na een pass van 0 tot 2. Daaronder staat het rendement van de aanval op de eerste bal en in de transitie.

Expert-cijfers in Koach: per aanvaller de pogingen, het rendement en het scoren na een goede en een slechte pass
Per aanvaller zie je of hij ook scoort na een pass van 0 tot 2, precies de bal die een diagonaal vaak krijgt.

Bij de statistieken van een wedstrijd staat ook een tabel met side-out en breakpoint per rotatie. R1 is daar de stand met de spelverdeler op positie 1, R2 met hem op positie 6 en R3 op positie 5. In een 5-1 staat hij in R1, R2 en R3 dus achterin, en je diagonaal voorin. Hoe je die tabel leest, staat in side-out en breakpoint per rotatie. Die tabel werkt ook in de modus Simpel.

Rotatietabel van een wedstrijd in Koach met per rotatie R1 tot R6 de side-out, het breakpoint en het aantal fouten
Vergelijk de side-out in R1 tot R3, waarin je diagonaal voorin staat, met R4 tot R6.

14 dagen gratis, zonder creditcard. Houd je volgende wedstrijd bij in Expert en zie of je diagonaal ook na een slechte pass scoort.

Probeer Koach met je team

Wat Koach na de proefperiode kost, staat op de prijzenpagina.

Veelgestelde vragen

Hoe train je een diagonaal in volleybal?

Geef hem zijn eigen ballen: aanvallen van rechts op een set die van links komt, de aanval van achteren vanaf positie 1, blokken tegen de buitenaanvaller van de tegenstander en de tweede bal als de spelverdeler de eerste speelt. Sluit af met een side-outvorm in de rotaties waarin hij voorin staat. Twee van die vormen per training, elke week, levert meer op dan één lange avond.

Waarom is aanvallen van rechts moeilijker voor een rechtshandige speler?

Omdat de set van de linkerkant komt en eerst voor zijn lichaam langs moet naar zijn slagarm. Hij begint zijn aanloop daarom buiten het veld, zodat hij de bal voor zijn slagschouder raakt en niet boven zijn hoofd. Een linkshandige speler heeft daar minder last van, omdat de bal dan aan de kant van zijn slagarm aankomt.

Mag een diagonaal die achterin staat aanvallen?

Ja, van achter de aanvalslijn. Volgens de FIVB-spelregels mag een achterspeler op elke hoogte aanvallen zolang hij bij de afzet de aanvalslijn niet raakt of overschrijdt; na de slag mag hij in de voorzone landen. Blokken mag een achterspeler niet. Of in jeugdcompetities andere regels gelden, verschilt per bond.

Moet een diagonaal ook kunnen setten?

Een beetje wel. Speelt de spelverdeler de eerste bal, dan staat de diagonaal vaak het dichtst bij de plek van de tweede bal. Hij moet dan een hoge, speelbare bal naar positie 4 kunnen geven, bovenhands of onderarms. Train dat met een paar ballen per week en spreek af dat hij roept zodra de spelverdeler de eerste bal raakt.

Zie wat je diagonaal met moeilijke ballen doet

14 dagen gratis, zonder creditcard. Na één wedstrijd in Expert zie je zijn rendement per soort pass.

Start met Koach

Of lees eerst wat de volleybal app voor coaches allemaal doet.