Volleybalschoenen: waar let je op bij het kopen?

Volleybalschoenen zien er in de winkel allemaal sportief uit, maar ze verschillen in precies de dingen die je op het veld merkt: grip bij het remmen, demping bij de landing en steun bij een zijwaartse pas. Dit artikel helpt je kiezen, passen en op tijd vervangen, zonder een merk of winkel voor te schrijven.

Wat maakt een schoen een volleybalschoen?

Het reglement van de FIVB is kort over schoenen: ze moeten licht en soepel zijn, met een zool van rubber of composietmateriaal en zonder hak (regel 4.3). Daarachter zitten vier eigenschappen die je in de winkel kunt controleren.

• Grip. Een zool van zacht rubber met een fijn profiel, vaak een visgraat- of cirkelpatroon, houdt een houten of kunststof zaalvloer vast als je remt en afzet. Kijk ook of de zool niet afgeeft: veel sporthallen laten alleen schoenen toe die geen zwarte strepen achterlaten.
• Demping onder de voorvoet. Na een sprong land je meestal eerst op de voorvoet. Een volleybalschoen heeft daar de meeste demping, een hardloopschoen juist onder de hiel.
• Steun aan de zijkant. Blokvoetenwerk en verdedigen zijn zijwaartse bewegingen. Een stevig bovenwerk, een hielkap die de hiel vasthoudt en een zool die laag bij de vloer zit, houden je voet boven de zool in plaats van ernaast.
• Licht en soepel. De zool moet onder de bal van de voet kunnen buigen, anders werk je bij elke afzet tegen je schoen in.

Volleybalschoen, zaalschoen of hardloopschoen?

Je hoeft geen schoen te kopen waar volleybal op staat. Waar het om gaat, is waarvoor de schoen gemaakt is.

Voor een kind dat net begint, is elke schone binnenschoen met goede grip genoeg; dat staat ook in wat je kind nodig heeft voor de eerste volleybaltraining. Echte volleybalschoenen worden interessant zodra er veel gesprongen wordt en een speler meerdere keren per week traint.

Hoog of laag: beschermt een hoge schoen je enkel?

Volleybalschoenen bestaan laag, halfhoog (mid) en hoog. Een hogere schacht voelt steviger, maar dat gevoel is geen bewijs. In een gerandomiseerde studie bij 622 basketballers (Barrett en collega's, 1993) vonden de onderzoekers geen duidelijk verschil in enkelverstuikingen tussen hoge en lage schoenen. Het is één studie, bij een andere sport en met weinig blessures, dus geen eindoordeel. Reken er wel niet op dat een hoge schacht een verzwikking voorkomt.

Kies de hoogte daarom op gevoel en bewegingsvrijheid. Een lage schoen laat de enkel het meest vrij, een mid geeft meer gevoel van houvast; allebei prima. Heeft een speler eerder een enkel verzwikt, dan is een brace of tape de logische stap, welke schoen hij ook draagt: lees enkelbrace, tape of helemaal niets en pas de schoen dan mét de brace. Wat verzwikkingen verder voorkomt, is balans-, kracht- en landingswerk; dat staat in blessurepreventie in volleybal.

Zo pas je volleybalschoenen

1. Pas aan het eind van de dag of na een training, als je voeten iets dikker zijn.
2. Neem mee wat je in de zaal draagt: je sportsokken, eventuele inlegzolen en je enkelbrace als je die gebruikt.
3. Laat voor je tenen ongeveer een duimbreedte ruimte. Minder, en je tenen stoten bij het remmen; veel meer, en je voet schuift in de schoen.
4. Controleer de hiel. Die mag bij het lopen en op je tenen staan niet omhoog schuiven.
5. Beweeg in de winkel zoals op het veld: een paar zijwaartse passen, een sprongetje, afzetten en landen. Voelt de voet aan de zijkant los, dan is het niet de goede schoen, hoe goed hij ook staat.

Bij kinderen controleer je de maat elk half jaar. Koop niet twee maten te groot om erin te groeien: een schoen waarin de voet schuift, geeft minder grip en meer blaren. Koop je in één keer ook kniebeschermers, lees dan eerst kniebeschermers voor volleybal; daar draait het om dikte en maat.

Wanneer vervang je volleybalschoenen?

Volleybalschoenen slijten niet op de kalender maar op uren in de zaal. Stel dat je drie keer per week anderhalf uur traint of speelt: dat is 4,5 uur per week, en in een seizoen van 35 weken ongeveer 160 uur. Dezelfde schoen bij iemand die één keer per week speelt, heeft na dat seizoen een derde daarvan gedraaid. Kijk daarom naar de schoen zelf:

• De grip neemt af. Je glijdt weg bij het remmen op een schone vloer, of je moet steeds je zolen afvegen.
• Het profiel onder de bal van de voet is glad. Daar draai je en zet je af, dus daar slijt het het eerst.
• De middenzool is ingezakt. Zie je diepe vouwen in de zijkant, of voelt de landing harder dan vroeger, dan is de demping op.
• De hielkap is zacht of het bovenwerk scheurt, waardoor de voet bij een zijwaartse pas naar de rand schuift.
• De schoen is te klein. Bij jeugd is dat meestal de reden, lang voordat de schoen versleten is.

Krijg je nieuwe pijntjes in voeten, schenen of knieën, dan kan een versleten schoen meespelen, maar dat is geen diagnose. Houden klachten aan, ga dan naar een huisarts, sportarts of fysiotherapeut. Een nieuwe schoen is geen behandeling.

Zo gaan ze langer mee

• Draag ze alleen in de zaal en trek ze daar pas aan. Buiten slijpt de straat het zachte rubber glad en neem je gruis mee naar binnen.
• Veeg een stoffige zool af met een vochtige doek; stof op de zool kost direct grip.
• Haal ze na de training uit de tas en laat ze drogen bij kamertemperatuur, niet op de verwarming.
• Loop nieuwe schoenen eerst in op een paar trainingen, niet op een toernooidag.

Hoeveel uur staan jouw schoenen erop?

Een schoenenwinkel kan je niet vertellen hoeveel je speelt, maar als je team in Koach werkt, zie je dat zelf. In je spelersprofiel staat onder Historie hoeveel trainingen je dit seizoen aanwezig was en welke wedstrijden je speelde. Vermenigvuldig dat met de duur van een training en je weet ongeveer hoeveel uur je schoenen hebben gedraaid, zonder te gokken. Als speler betaal je niets: je account valt onder het abonnement van het team, en je trainer nodigt je uit. Ben je zelf trainer en net begonnen, dan helpt beginnen als volleybalcoach je door het eerste seizoen.

Wat Koach voor de trainer kost na de proefperiode, staat op de prijzenpagina.

Veelgestelde vragen

Verder lezen

Wat heeft mijn kind nodig voor de eerste volleybaltraining? Enkelbrace volleybal: brace, tape of helemaal niets? Kniebeschermers volleybal: welke kies je en hoe draag je ze?

Bekijk 200 volleybaloefeningen met animatie Download een compleet trainingsplan van 8 tot 28 weken